Halikarnas Balıkçısı’nın Efes Selçuk’taki sergisi ziyarete açıldı

İzmir Büyükşehir Belediyesi Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM) tarafından hazırlanan "Merhaba Dünya, Merhaba Çocuklar: Halikarnas Balıkçısı" sergisi Selçuk Efes Kent Belleği’nde açıldı. Açılışa Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın torunu Ömer Derya Kabaağaçlı da katıldı ve ardından düzenlenen söyleşide Balıkçı’nın yaşamı, eserleri ve kişiliğine dair anekdotlar paylaşıldı.

Sergi, APİKAM koleksiyonundan hazırlandı ve Selçuk Belediyesi iş birliğiyle ziyaretçilere açıldı. Adını Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın son mülakatında dile getirdiği "Merhaba dünya, merhaba çocuklar" sözlerinden alan seçki, yazarın insana, denize ve Ege coğrafyasına duyduğu sevgiyi farklı yönleriyle ele alıyor. APİKAM Müdürü Dr. Serhan Kemal Saygı’nın genel koordinasyonunda hazırlanan serginin tasarım ve metinlerini Nihan Özdal üstlendi.

Selçuk ve Efes’e özel belgeler bir arada

APİKAM Müze ve Sergileme Sorumlusu Nihan Özdal, bölge için özel içerik hazırlandığını söyledi. Türkiye’nin ilk profesyonel turist rehberlerinden biri olan Balıkçı’nın Efes’teki rehberlik yıllarına ait fotoğraflar, son İtalya Kralı II. Umberto ile Efes’te çekilmiş kareler ve ailesiyle yaptığı gezilerden görüntüler sergide yer alıyor.

Balıkçı’nın kızı İsmet Noonan ve yeğeni seramik sanatçısı Füreya Koral ile 1954 yılı baharında İsa Bey Camii ve Meryem Ana Evi’ne yaptığı gezinin fotoğrafları da ziyaretçilere sunuluyor. Ayrıca Demokrat İzmir gazetesindeki köşesinde Selçuk’un tarihsel katmanlarını, Artemis Tapınağı’nı ve Ortigia mitosunu anlattığı yazılar ile kendi çizimi olan Artemis motifi sergilenen belgeler arasında.

Tarihçi Tolga Mert, Balıkçı’nın Efes’i dünyaya anlatan önemli isimlerden biri olduğunu belirtti. Mert, Efes Selçuk’ta bu konuda ilk kez bir çalışma yapıldığını ve çalışmanın İzmir Büyükşehir Belediyesi Müzeler Müdürlüğü, Dr. Serhan Kemal Saygı ve Nihan Özdal’ın katkılarıyla gerçekleştirildiğini söyledi.

Efes Selçuk Belediye Başkan Yardımcısı Bilgi Keskin, serginin Selçuk’ta ziyaretçilerle buluşmasından memnuniyet duyduğunu dile getirerek emeği geçenlere teşekkür etti.

Aile koleksiyonundan bir seçki

Saygı, sergide Balıkçı’nın kızı İsmet Noonan’ın APİKAM’a bağışladığı özel aile koleksiyonunun kullanıldığını söyledi. Aile albümlerinden orijinal fotoğraflar, el yazısı notlar, süreli yayınlarda kalmış çizimler ve turist rehberliği yıllarına ait belgeler sergide yer alıyor. Saygı, Balıkçı’nın Bodrum ile özdeşleşmiş olmasına rağmen İzmir’in de bu çok yönlü ismi tanımasını istediklerini ifade etti.

Nihan Özdal ise Balıkçı’nın Selçuk’la kurduğu bağa dikkat çekerek, memleketini, insanlarını ve toprağını bu kadar önemseyen az insan bulunduğunu söyledi. Özdal, Balıkçı’nın bu toprakların olağanüstü kültürel değerinin farkında olduğunu ve Efes’i ailesine, dostlarına ve dünyaca ünlü kişilere anlattığını belirtti.

Torunun anlattığı yaşam

Sergi açılışının ardından Nihan Özdal’ın moderatörlüğünde yapılan söyleşide Ömer Derya Kabaağaçlı, dedesinin yaşamını ve sanat dünyasını anlattı. Kabaağaçlı, Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın aile geçmişinden gençlik yıllarına, Bodrum’daki yaşamından edebiyata kazandırdığı Mavi Yolculuk kültürüne kadar pek çok konuya değindi. Balıkçı’nın botanik ve turist rehberliği çalışmalarını, çok yönlü kişiliğini ve 13 Ekim 1973’teki vefatına kadar uzanan yaşam öyküsünü paylaştı.

Küçük yaşta resme ve denize ilgi duyduğunu belirten Kabaağaçlı, dedesinin Oxford Üniversitesi’nde Yakın Çağlar Tarihi eğitimi aldığını ve Roma’da Güzel Sanatlar Fakültesi’nde öğrenim gördüğünü anlattı. Balıkçı’nın resim, minyatür, edebiyat ve çeviri alanlarında çalıştığını ifade etti.

Kabaağaçlı, dedesinin Türkiye’nin ilk resmî turist rehberlerinden biri olarak dünya liderlerine rehberlik ettiğini, sekiz yabancı dil bildiğini ve 23 kitap ile üç çocuk kitabı yazdığını söyledi. Balıkçı’nın arkeolog, çiftçi, balıkçı, düşünür, tercüman ve rehber kimliklerini bir arada taşıyan çok yönlü bir isim olduğunu vurguladı.

Çevreci kimliği

Çevreci ve yazar Metin Erdoğan, Balıkçı’nın İzmir’e katkılarına dikkat çekti. Erdoğan, Balıkçı’nın Kültürpark’ın kuruluşunda rol aldığını ve alana 45 farklı ağaç türünün dikilmesini sağladığını anlattı. Balıkçı’nın doğaya ve insana duyduğu sevginin yaşamına yansıdığını, tuttuğu balıkları kimsesizlere verdiğini belirtti.

Erdoğan, Balıkçı’nın İzmir’deki emeğinin büyük olduğunu, onun iyi tanınması ve gelecek nesillere anlatılması gerektiğini söyledi.

Sergi 31 Aralık 2026 tarihine kadar Selçuk Efes Kent Belleği’nde ziyaret edilebilecek.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı